Darisi basiniza…

Ingiltere’ye yerlestikten yaklasik 2 sene sonra konusmaya basladigimiz ve periyodik araliklarla surekli gundemimizde olan bir konuydu ev sahibi olmak… Kisa surede fark ettik ki yalniz degilmisiz.

Uzun zamandir burada yasayan cogu arkadasimiz da gerekli adimi atmak icin dogru zamani kolluyorlarmis… Ev fiyatlari cok yukseldi, onumuzdeki sene artik artis olmaz, ha dustu ha dusecek derken, bu arkadaslarimiz kendilerini 3 sene once o begendigimiz evi alsaydik keske derken bulmuslar. Bu gercegi kavradiktan sonra harekete gecmeye karar verdik.

Once, Turkiye’de almis oldugumuz evi satip, burada krediye basvurduk. Eger 35 yasin altinda iseniz, 35 senelik ev kredisi almaniz mumkun. Faizler cok dusuk, yillik %2 civarinda, eger ev kredisinin pesinatini karsilamak konusunda sikintiniz yoksa (ki genelde bu satin aldiginiz evin fiyatinin %5 – 10u civarinda) kira oder gibi ev sahibi oluyorsunuz. Bankalarin farkli uygulamalari olmakla birlikte, genelde yillik hane gelirinin 5 katina kadar ev kredisi almaniz mumkun. Kredi basvuru surecinde bankada yaklasik 2 saat gecirmeyi goze almalisiniz, basvuru sonucunuz da genelde bir hafta icerisinde elinizde oluyor. Basvuruya konu olan evi, banka degerliyor, eger bu evi satin almaktan vazgecerseniz, onaylanmis olan ev kredinizi 6 ay icerisinde yeni bir ev icin kullanmaniz mumkun.

Evinizi ararken, kendinize sormaniz gereken en onemli soru: sehir merkezinde mi yoksa sehre uzak bir yerlesim yerinde mi yasamak istersiniz sorusu? Londra’daki etkinliklere, sosyal hayata mumkun oldugunca kolay ulasabileceginiz bir yerde yasamayi tercih ediyorsaniz metro haritasinin disina cikmamalisiniz. Bahcede BBQ partisi vermek, evde ve yakin cevresinde kendinize turlu ugraslar edinmek istiyorsaniz sehir disinda oturmayi tercih edebilirsiniz, ancak bu durumda arabali yasam kacinilmaz.

Yasayacaginiz mevkiiye karar vermek de onemli, ornegin nehrin kuzeyi ve guneyi birbirinden farkli. Bizim evimiz tam olarak guney bati Londra’da, Wimbledon’in cok yakininda. Evlerin “asking price” olarak anilan bir piyasa degeri var. Evi satin aldiginiz bolgeye, o anki talebe vb. bagli olarak, bu degerin altinda / ustunde satilmasi mumkun.

 

image

Evinizi satin alirken dikkat etmeniz gerekenler sunlar:

Evin “freehold” unun sizin olup olmadigi

Bu yasal olarak incelenmesi gereken ve acikcasi benim hala tam olarak kavrayamadigim bir konu… Bir ara sehir efsanesi olarak, Ingiltere’deki tum evlerin aslinda kraliceye ait oldugu ve sizin bir evi satin alirken aslinda sadece belli bir sureligine (999 yil) satin alabildiginiz sonrasinda bu evlerin yine kraliyete devir edildigi gibi bir hikaye duymustum. Bu hikaye dogru degilmis 🙂 Ama freehold kavrami gercekten var. Ve ancak bu kosullar altinda evin tum kullanim hakki size ait oluyor.

Satin alacaginiz evle ilgili hazirlanan degerlendirme raporu

imageBu raporda evinizle ilgili akliniza gelebilecek her turlu detayi bulmaniz mumkun, Evin su tesisatinin yapiminda kullanilan borularin materyalinden tutun da, catinin drenaj sisteminin dayanikliligina kadar… Dolayisiyla burada ev satin alirken kaziklanmak soz konusu degil. Ayrica satin alacaginiz evin zaman icinde olasi deger kaybi / kazancina iliskin bir degerlendirme bulmakta mumkun… Rapor rahat okunmasi icin belli bolumlere ayrilmis durumda ve her bir bolumde o kisima iliskin fotograflar ve degerlendirmeler var. Kirmizi olan bir alan varsa, evi satin almadan, bu konuya iliskin daha detayli bir degerlendirme, tamir / bakim / onarim vb konularda ucret tahmini ya da ev sahibinden evin tutarinda bu masrafa bagli olarak indirim talep etme hakkiniz var.

Satin alacaginiz evin sahibi de bir ev almak icin bekliyor mu? Yoksa evi hemen bosaltabilecek durumda mi?

Bana ne ki bundan parami verir evimi alirim dediginizi duyar gibiyim ama burada ne yazikki bu soz konusu degil, hatta son ana dek, kapora bile verilmedigi icin ev sahibinin ya da sizin fikir degistirmeniz / anlastiginiz tarihte sikintilar yasanmasi mumkun. Birden fazla alici varsa, genelde ortalik kizisiyor, tam bir acik arttirma mantigiyla, iki tarafta bir fiyat yarisina giriyor ve teklifler kapali zarflar icerisinde emlakciya sunuluyor. Bu fiyat yarisinda kritik olan nokta, alicinin pesin parasi ya da herhangi baska bir konuta bagli olmaksizin kullanabilecegi bir kredisinin olmasi, bu su demek, eger benim hali hazirda bir evim var ve yeni evimi almak icin once bu evin satilmasini bekliyorsam, bu durumda diger teklifi veren kisi boyle bir durumu yoksa avantajli konuma geciyor. Cunku bircok ev sahibi burada cok uzun zaman alan ve ismine “chain” “zincir” denilen bu sureci beklemek istemiyor. Birbirine bagli olan bu ev satislarinin ayni gun gerceklesmesi gerektiginden, bu surec icerisinde geri cekilen, evi kaybeden, evin degeri zaman icinde degistiginden artik o parayi veremeyen cok fazla insan oluyor. Yani sizin anlayacaginiz buradaki ev alma sureci, kardesim kapora verelim olsun bitsin noktasinda degil… Herkes birbirinin surecinin tamamlanmasini beklemek durumunda.

Ev sahibi olma surecinde ilk kritik esik kontratlarin degisimi cunku bu noktadan itibaren yasal olarak kaporanizi verip, alim satim islemini tamamlayacaginiz yani evinizin anahtarini alacaginiz gunu belirlemis oluyorsunuz. Ikinci kritik esik ise ”completion date” yani evin satisinin gerceklestigi ve anahtarinizi aldiginiz gun. Bizim kontrat degisimi olmadan, tekliflerinin kabul edilmesine ve sozel olarak anlastiklari tarihe guvenerek, oturduklari ev sahibine evden cikacaklarini soyleyen arkadaslarimiz, satin aldiklari evin sahibi son anda kendi satin aldigi evde bir sikinti yasayinca, kirada bulunduklari evden baska bir eve kiraya cikip, satisin tamamlanmasini beklemek durumunda kaldilar.

Evin konumu ve plani

Satin alacaginiz evin metroya / trene olan uzakligi, cocugunuz varsa cevresindeki iyi okullar, yuruyus mesafesinde guzel bir park olup olmadigi, komsulariniz, gunduz ve aksam bolgenin ne kadar sakin / ya da tercihe gore hareketli oldugu, bunlarin hepsi dikkate almaniz gereken seyler.

Bir de tabii evin plani, burada ozellikle eski evlerin planlari cok yaratici olabiliyor 🙂 Ornegin cocugunuzla sizin odaniz arasina konulan 3-4 basamakli bir merdiven, banyonun zemininden bahceye acilan bir kapi, mutfagin icinden gecerek ulastiginiz bir banyo gibi… Tabii bu saydiklarim eski tip evler icin gecerli, modern yapilarda boyle bir sikinti yok. Ozellikle eski tip evlerde belli tadilatlar yapmaniz gerekebiliyor. En revacta olan cati katinin gerekli izinler alindiktan sonra ayri bir kat olarak duzenlenmesi. Dolayisiyla siz siz olun, evin planlarini detaylica inceleyin ve satin almadan evvel en az 2-3 kez gidip gormeyi talep edin. Kontrat degisimine dek yasal olarak satis gerceklesmediginden bu surec icerisinde teklifiniz kabul edilmis olsa dahi fikrinizi degistirebilirsiniz. Bu durumda sadece evin degerlemesi icin bankaya odemis oldugunuz tutari kaybedersiniz.

Evliligimizin uzerinden 5 sene gectikten sonra nihayet kendi evimizde ve sonunda kendi esyalarimizla yasamaya basladik. Duvarlarini istedigimiz renge boyayabildigimiz, civi cakarken kimseden izin almadigimiz, hatta tasindiktan 6 ay sonra mutfagin yerini degistirmek gibi cok cesur hareketlere kalkistigimiz bir evimiz var artik. Ya da Barclay’s le 34 sene surecek mutlu bir beraberligimiz mi demeliydim 🙂

Darisi sizin basiniza…

 

 

Not: Iyi bir Turk Ustaya ihtiyaciniz olursa biz bir tane taniyoruz.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s